Deliryum, saatler ya da günler içinde aniden gelişen kafa karışıklığı, dikkat bozukluğu ve bilinç dalgalanmasıdır. Özellikle yaşlılarda hastane yatışı, ameliyat ya da enfeksiyon sırasında sık görülür. Aileler bunu çoğu zaman “bir anda bunama başladı” şeklinde tarif eder; ama deliryum genellikle altta yatan bir nedene bağlıdır ve tedavi edilebilir.
Demanstan farkı
| Deliryum | Demans |
|---|---|
| Aniden başlar | Yavaş, aylar-yıllar içinde ilerler |
| Gün içinde dalgalanır | Daha durağandır |
| Dikkat belirgin bozulur | Önce hafıza etkilenir |
| Çoğu zaman geri döner | İlerleyicidir |
Sık nedenler
- Enfeksiyonlar (idrar yolu, akciğer)
- Sıvı kaybı
- Yeni başlanan ya da değiştirilen ilaçlar
- Ameliyat ve anestezi
- Ağrı, kabızlık, idrar yapamama
- Uyku düzeninin bozulması, yabancı ortam
Belirtiler
- Ani kafa karışıklığı, zaman ve yer karışıklığı
- Konuşmada dağınıklık
- Huzursuzluk ya da tam tersi aşırı uyku hali
- Gece uyanıp gündüz uyuma
- Halüsinasyonlar
Ani kafa karışıklığı fark edildiğinde hekime başvurulmalıdır.
Önleme
- Gözlük ve işitme cihazının kullanılması
- Gündüz ışıklı, gece karanlık ve sessiz ortam
- Saat ve takvimle zamanın hatırlatılması
- Yeterli sıvı alımı
- Tanıdık eşyalar ve aile bireylerinin varlığı
- Erken hareketlenme
Refakatçinin önemi
Hastanede yatan yaşlılarda tanıdık bir yüzün yanında olması deliryum riskini azaltabilir. Bursa’da hastane refakat desteği için Bursa hastane refakatçi. Yaşlılarda enfeksiyonun farklı belirtileri için yaşlılarda enfeksiyon belirtileri.
Bu konuda evinizde profesyonel desteğe ihtiyaç duyarsanız Bursa’da size uygun personeli birlikte belirleyelim:
Bunlar da ilginizi çekebilir
- Hastane Çantası Nasıl Hazırlanır? Yatış İçin Kontrol Listesi
- Taburculukta Hekime ve Hemşireye Sorulacak 12 Soru
- Hastanede Yatan Yaşlıya Refakat: 10 İpucu
- Refakatçiler İçin Hastanede Hijyen Kuralları
- Yatağa Bağımlı Hastada Sosyal Yaşamı ve Morali Desteklemek
- Hasta Bakıcının Gece Görevleri: Neler Beklenmeli?
- Hasta Ziyareti: Hastayı Yormadan Destek Olmanın Yolları
- Hasta Bakıcı Ne İş Yapar? Görev Tanımı ve Sınırlar